TEMA 3

 

Hoxe falaremos do artigo que se divide en determinado e indeterminado. Son moi importantes as súas contraccións que explicamos nuns recadros. O artigo presenta o substantivo do que nos indica o seu xénero e número.
E a continuación explicaremos o xénero, masculino e feminino, no tema 4

ARTIGOS DETERMINADOS ARTIGOS INDETERMINADOS
O substantivo ó que acompaña
é coñecido
O substantivo ó que acompaña
é descoñecido

 

  MASCULINO FEMININO MASCULINO FEMININO
S O A UN UNHA
P OS AS UNS UNHAS

CONTRACCIÓNS:

ARTIGO DETERMINADO
PREPOSICIÓN o a os as
a ao/ó á aos/ós ás
con co coa cos coas
de do da dos das
en no na nos nas
por polo pola polos polas
CONXUNCIÓN COMPARATIVA
ca ca o/có ca a/cá ca os/cós ca as/cás


Algunhas preposicións e a conxunción copulativa CA contraen co artigo determinado, segundo o cadro seguinte:

A preposición “a” sempre contrae co artigo: Vou á (a+a) praia. (“á” preposición + “a”, artigo).

IMPORTANTE: Están admitidas as formas contractas: ó ou ao, ós ou aos, á, ás. Nestes casos sempre leva til para indicar que é contracción. Tamén sempre se debe pronunciar o AO coma Ó, AOS coma ÓS. Nós usaremos sempre a forma: ó, ós, para evitarmos que os estudantes pronuncien mal AO e AOS, segundo a nosa experiencia.

CÓMPRE TER PRESENTE:
Existe tamén a segunda forma do artigo (-lo, -la, -los e –las) que se usaban ata agora obrigatoriamente tras os verbos rematados en: -r ou –s, e tras os pronomes: nos, vos, nós, vós, e a preposición tras, e os indefinidos: ambos e todos e a conxunción copulativa “e mais”. Agora non é obrigatorio o seu uso, só opcional.

OLLO: Deben pronunciarse como se levasen –lo, -la, -los e –las. Exemplo: todos os, debe pronunciarse tódolos, tras os debe pronunciarse tralos etc. Senón usamos a fonética castelá.

É obrigatorio a segunda forma do artigo, xa citado, só despois da preposición POR (polo día chove) e do adverbio U (U-los meus libros).

  ARTIGO INDETERMINADO
PREPOSICIÓN un unha uns unhas
en nun nunha nuns nunhas
de dun dunha duns dunhas
con cun cunha cuns cunhas

 

Exemplos: Probei unha marmelada saborosa. Ramona terá uns 60 anos. Collemos un libro nunha biblioteca.

Recordade as seguintes contraccións máis comúns:

1- na = (en + a); da = (de + a); cos = (con + os).
2- coa = (con + a); á = (a+a).
3- na = (en + a); pola = (por + a).
4- o; cuns (con+uns); nunha = (en+unha).
5- nas = (en + as); da = (de + a); cunhas = (cun + unhas).
6- os; ás = (a + as); coas = (con + as).
EXERCICIOS
1- Estou .... porta .... túa casa .... meus amigos comendo uns plátanos e unhas piñas.
2- Falamos .... nai de Margarida onte .... noite das vitaminas dos kiwis e dos figos.
3- Estivemos .... praia ata o mércores .... tarde, refrescámonos con sandías, melóns e ameixas.
4- .... verán pasámolo .... amigos .... aldea de Lugo, que producía moitas castañas e noces.
5- Miña irmá estivo .... festas .... vila .... amigas quen vendían marmelos, e nésperas.
6- .... meus amigos avisaron que .... doce chegarían .... invitacións para a feira das froitas coma cereixas, morotes, albaricoques, laranxas e limóns.