Ruth Varela, presidenta do COAG na Coruña: «O parque inmobiliario está moi envellecido»

A presidenta da Delegación da Coruña do Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia (COAG), Ruth Varela, analiza a situación do parque inmobiliario da cidade, o aumento das reformas e a necesidade de protexer os oficios.

Cada vez hai máis reformas. É unha mestura de que o parque inmobiliario está envellecido e de que a obra nova ten prezos abusivos?

Si, eu creo que o positivo de que se acometan reformas é precisamente iso: que o parque inmobiliario está moi envellecido. E aí introdúcense dúas cuestións fundamentais. Por unha banda, o empeoramento da calidade de vida e, por outra, o deterioro do valor do inmoble. Desde o punto de vista do valor, un inmoble ten unha vida útil duns cen anos se non se fai ningunha reforma. A medida que pasan os anos, se non se intervén, vaise acumulando un deterioro que afecta á valoración do inmoble. Cada pequena reforma que se fai permite mellorar despois a valoración da vivenda e tamén facilita, por exemplo, o acceso ao financiamento cando se vende. Non acometer reformas supón unha peor calidade de vida.

Tamén hai subvencións para acometer algunhas obras.

Si. E espero que cada vez haxa máis, porque son moi necesarias. Desde a Administración pública debería promoverse de maneira intensiva a renovación do parque edificado. Non tanto pensando

na especulación ou no negocio de comprar unha vivenda, reformala e vendela, porque xa non hai tanto percorrido económico nese sentido, dado que as reformas son moi caras. O importante é o compromiso coa redución da pegada de carbono, coa diminución da dependencia dos combustibles fósiles e cunha maior sustentabilidade das vivendas. Iso tradúcese nunha mellor calidade de vida e tamén na prevención de enfermidades. Xahai axudas para ascensores ou eficiencia enerxética, pero é necesario seguir avanzando para mellorar a habitabilidade das vivendas. Hai barrios enteiros con poboación moi vulnerable, con moitos pensionistas ou familias con ingresos baixos que non poden afrontar reformas, pero que viven en edificios moi deteriorados.

Afecta o problema de que non hai man de obra suficiente?

Si, é un problema estrutural. Nos anos noventa empezou unha dinámica de subcontratación pola que as empresas se desfaceron dos seus equipos humanos e pasaron a externalizar todos os oficios: fontanería, electricidade, carpintería... Aí comezaron moitos dos problemas actuais. Non houbo unha planificación seria dos recursos humanos nin desde as empresas nin desde a administración. E os oficios tardan moito tempo en formarse. Esa falta de previsión levounos á situación actual. Ao mesmo tempo, tamén se abandonou a produción local de materiais e a protección dos oficios tradicionais. Agora dependemos de cadeas de subministración moi longas e dunha economía globalizada que nos fai moi vulnerables. É fundamental actuar xa para blindar os nosos oficios tradicionais, porque son imprescindibles tanto para conservar o patrimonio como para rehabilitar o parque edificado existente.

E máis alá do envellecemento do parque inmobiliario, tamén influíu moito a pandemia no incremento das reformas?

Si, claro. Na pandemia cambiaron moitos hábitos. Ao pasar máis tempo na casa, a xente empezou a reparar máis nas deficiencias: unha xanela que pecha mal, unha porta estragada, problemas de iluminación, falta de espazo exterior... É normal. Se só vas á casa durmir, prestas menos atención. Pero cando pasas nela boa parte do día, xorde a necesidade de mellorala. n